6 minuten leestijd -
Hout splijten voor brandhout: welke zaag heb je nodig en hoe doe je dat?
Voor boomstammen en dikke takken is een kettingzaag de snelste en meest gebruikte zaag. Een accu-kettingzaag is voldoende voor brandhout te maken in een gewone tuin, terwijl mensen die veel dik hout zagen vaak kiezen voor een benzine-model. Dunnere boomstammen en takken kunnen ook worden gezaagd met een reciproksag met een snoeizahd of met een handzaag.
Wat ga je in dit artikel leren?
- Welke zaag moet je gebruiken voor boomstammen?
- Waarom zelf brandhout maken?
- Beschermende kleding voor het werken met een kettingzaag
- Boomstammen zagen op een zaagbok
- Een boomstam op de grond zagen zonder dat de zaag vastloopt
- Hoe voorkom je terugslag?
- Onderhoud van een kettingzaag
- Hoe lang moet brandhout drogen?
- Veelgestelde vragen over het zagen van boomstammen voor brandhout
- Kortom: boomstammen zagen voor brandhout
Welke zaag moet je gebruiken voor boomstammen?
| Zaag | Geschikt voor | Voordelen | Nadelen |
|---|---|---|---|
| Accu-kettingzaag | Brandhout, boomstammen en dikke takken in de tuin | Stil, geen uitlaatgassen, direct klaar voor gebruik | Beperkte gebruiksduur per accu |
| Benzine-kettingzaag | Grote hoeveelheden dik hout, werk in het bos | Veel vermogen, bijvullen en doorgaan | Zwaarder, lawaieriger, meer onderhoud |
| Elektrische kettingzaag met snoer | Zagen in de buurt van het huis, op een zaagbok | Licht, constante stroomvoorziening | De kabel kan in de weg zitten |
| Reciproksag met snoeizahd | Dunnere boomstammen en takken | Ook geschikt voor sloopwerk | Langzaam bij dikke boomstammen |
| Handzaag | Af en toe een boomstam of tak | Geen stroom of brandstof nodig | Kost veel moeite |
Voor het zagen van brandhout op een zaagbok is een accu-kettingzaag voor de meeste mensen een goede keuze. De lengte van de geleiderbalk bepaalt hoe dikke boomstammen je kunt zagen. Als vuistregel kies je een geleiderbalk die een paar centimeter langer is dan de boomstammen die je meestal zaagt. Je vindt de lengte van de geleiderbalk en het accupatform van een kettingzaag in de specificaties.
Waarom zelf brandhout maken?
Zelf brandhout maken is vaak goedkoper dan gespleten boomstammen kopen, vooral als het hout uit je eigen tuin komt of van een snoeibeurt. Je bepaalt hoe lang de boomstammen zijn en je weet precies hoe lang het hout al droogt. Aan de andere kant heb je een goede zaag, beschermende kleding en een plek nodig om het hout te laten drogen.
Beschermende kleding voor het werken met een kettingzaag
Een kettingzaag is een gevaarlijk gereedschap. Draag altijd:
- Een helm met gezichtsbescherming en gehoorbescherming
- Kettingzaagbroek of -broek met snijbescherming
- Kettingzaaglaarzen met snijbescherming
- Werkhandschoenen
- Nauwsluitende kleding zonder loshangende delen
Beschermende kleding voor kettingzagen bevat lange vezels die bij contact de ketting verstoppen. De kleding werkt alleen als deze onbeschadigd is en goed past.
Boomstammen zagen op een zaagbok
Werken op een zaagbok is veiliger en beter voor je rug dan op de grond zagen.
Bevestig de boomstam
Leg de boomstam stevig op de zaagbok of in een V-steun. Hij mag niet kunnen rollen of schuiven.
Markeer de lengtes
Markeer de lengte van de boomstammen. Meet je kachel of open vuur: de boomstammen moeten er gemakkelijk in passen. Dit is vaak rond de 25 tot 33 cm.
Start de zaag veilig
Start de kettingzaag op de grond of met de zaag stevig vastgehouden, nooit door hem uit je handen te laten vallen.
Zaag op vol vermogen
Zaag op vol vermogen en laat de zaag het werk doen. Druk niet hard.
Gebruik beide handen
Houd de zaag met beide handen vast, met je duimen om de handgrepen geklemd.
Vermijd metaal en aarde
Zaag niet in de metalen onderdelen van de zaagbok of in de grond. Dat maakt de ketting onmiddellijk bot.
Een eenvoudige V-steun maken
Als je geen zaagbok hebt, maak dan een steun van een stuk boomstam. Zaag een V-vormige inkeping ongeveer een derde diep in een dik rond stuk. Leg de boomstam die je wilt zagen in die inkeping. Hij ligt stevig, je zaagt niet in de grond en je hoeft niet zo ver te bukken.
Een boomstam op de grond zagen zonder dat de zaag vastloopt
Een lange boomstam op de grond buigt onder zijn eigen gewicht. Zaag je op de verkeerde plek, dan knijpt de zaagsnede dicht en raakt de ketting vast.
- Stabiliseer de boomstam met wiggen of blokken aan beide kanten, zodat hij niet kan wegrollen.
- Leg indien mogelijk een stuk hout onder de boomstam, vlak naast de plek waar je zaagt.
- Zaag van bovenaf tot ongeveer tweederde van de dikte.
- Rol de boomstam een halve slag of zaag het laatste stuk van de andere kant, zodat je niet in de grond zaagt.
Als de zaag toch vastloopt, schakel dan de motor uit en bevrijd de zaagsnede met een wig. Trek de zaag niet los.
Hoe voorkom je terugslag?
Terugslag ontstaat wanneer de bovenste punt van de geleiderbalk iets raakt. De zaag vliegt dan in een fractie van een seconde naar je toe.
- Zaag nooit met de punt van de geleiderbalk.
- Let op takken of boomstammen die achter de zaagsnede liggen.
- Sta iets aan de zijkant van de zaag, niet in lijn met de geleiderbalk.
- Zaag niet boven schouderhoogte.
- Controleer of de kettingrem werkt voordat je begint.
Onderhoud van een kettingzaag
- Houd de ketting scherp. Een scherpe ketting produceert grove spaan; fijn zaagsel betekent dat hij bot is. Onze gids over hoe je een kettingzaagketting slijpt laat zien hoe je dat doet.
- Controleer de kettingspanning. De ketting moet stevig tegen de geleiderbalk aanliggen, maar nog steeds gemakkelijk met de hand rond te kunnen trekken met de zaag uitgeschakeld.
- Vul voor elk gebruik de kettingolie aan. Bij werk buiten is biologisch afbreekbare kettingolie een goede keuze.
- Maak de geleiderbalk en kettingrem regelmatig schoon.
- Breng lege olie- en brandstofcontainers naar je lokale milieustraat.
Hoe lang moet brandhout drogen?
Vers gezaagd hout bevat veel water. Het geeft veel rook en weinig warmte. Splijt de boomstammen, stapel ze los in een droge, goed doorwaaiende plek met een dak erboven en laat ze drogen. Dit duurt meestal één tot twee jaar, afhankelijk van het houtsoort. Gebruik een vochtmeter om te controleren of het hout droog genoeg is: brandhout moet idealiter een vochtgehalte hebben van minder dan 20 procent.
Veelgestelde vragen over het zagen van boomstammen voor brandhout
Is een accu-kettingzaag krachtig genoeg voor brandhout?
Voor boomstammen en takken uit een gewone tuin meestal wel. Let op de lengte van de geleiderbalk en neem een reserve-accu als je langer door wilt werken. Als je elk jaar grote hoeveelheden dik hout zaagt, kan een zwaarder model praktischer zijn.
Kan ik zelf een boom omhakken voor brandhout?
Controleer dit eerst bij je gemeente, zelfs voor een boom in je eigen tuin. De boom kan beschermd zijn door een Beschermingsstatus of in een beschermd stads- of dorpsgezicht staan. Laat grote bomen, of bomen in de buurt van huizen, wegen of kabels, altijd door een gekwalificeerde boomverzorger omhakken.
Kan ik een boomstam zagen met een cirkelzaag?
Een cirkelzaag heeft een beperkte zaagdiepte en is ontworpen voor plaatmaterialen en hout, niet voor ronde boomstammen. Een ronde boomstam kan draaien en ervoor zorgen dat de zaag terugschiet. Gebruik een kettingzaag of reciproksag voor boomstammen.
Welke lengte brandhout past in een houtkachel?
Meet de binnenkant van de vuurkamer en laat een paar centimeter ruimte over. Veel kachels nemen boomstammen van rond de 25 tot 33 cm, maar dit verschilt per model. Controleer ook de handleiding van je kachel.
Kortom: boomstammen zagen voor brandhout
Een accu-kettingzaag is de meest praktische zaag om boomstammen tot brandhout te zagen in de meeste tuinen; dunnere boomstammen kunnen ook worden gezaagd met een reciproksag of handzaag. Werk op een zaagbok of V-steun, draag volledige beschermende kleding voor kettingzagen en zaag nooit met de punt van de geleiderbalk. Laat het gespleten hout één tot twee jaar drogen voordat je het verbrandt.
